Kifoz, omurganın sırt bölgesindeki doğal eğriliğinin normalden fazla belirginleşmesidir. Halk arasında genellikle “kamburluk” olarak adlandırılır. Ancak her sırt yuvarlaklığı hastalık anlamına gelmez. Omurganın sırt bölgesinde belirli ölçüde kifoz bulunması normaldir.
Tedavi gerektiren durum; eğriliğin yaşa göre normal sınırları aşması, giderek ilerlemesi, yapısal hâle gelmesi veya ağrı, denge bozukluğu ve nörolojik sorunlara yol açmasıdır.
Kifoz çocukluk, ergenlik veya yetişkinlik döneminde ortaya çıkabilir. Ergenlerde görülen duruşsal kamburluk ile omur kemiklerinde yapısal değişiklik bulunan Scheuermann kifozunun birbirinden ayrılması özellikle önemlidir.
Kifoz Nedir?
Omurgaya yandan bakıldığında boyun ve bel bölgesinde içe, sırt bölgesinde ise dışa doğru doğal eğrilikler görülür. Sırt omurgasının dışa doğru olan bu fizyolojik eğriliğine torasik kifoz adı verilir.
Bu eğriliğin normalden fazla olması hiperkifoz olarak tanımlanır.
Kifoz genel olarak iki gruba ayrılır:
- Esnek veya postüral kifoz: Hasta dik durduğunda ya da geriye doğru uzandığında kamburluk büyük ölçüde düzelir.
- Yapısal kifoz: Omur kemiklerinde şekil değişikliği vardır ve eğrilik hasta dik durmaya çalıştığında tamamen düzelmez.
Tedaviyi belirleyen en önemli noktalardan biri kifozun esnek mi yoksa yapısal mı olduğudur.
Duruş Bozukluğu ile Gerçek Kifoz Aynı Şey midir?
Hayır. Duruş bozukluğuna bağlı kamburluk ile yapısal kifoz aynı değildir.
Duruşsal kifozda
- Eğrilik genellikle esnektir.
- Hasta kendisini düzelttiğinde sırt görünümü belirgin şekilde düzelir.
- Omur kemiklerinde kama şeklinde deformasyon bulunmaz.
- Egzersiz, kas güçlendirme ve duruş eğitimi çoğu zaman yeterlidir.
Yapısal kifozda
- Eğrilik daha serttir.
- Hasta dik durmaya çalışsa bile tamamen düzelmez.
- Omur gövdelerinde kamalaşma veya başka yapısal değişiklikler bulunabilir.
- Scheuermann kifozu, doğumsal kifoz ve kırığa bağlı kifoz bu gruptadır.
Yalnızca dış görünüşe bakarak bu iki durum kesin olarak birbirinden ayrılamaz. Ayakta çekilen omurga röntgenleri gerekebilir.
Kifoz Neden Olur?
Kifozun birçok farklı nedeni olabilir.
Duruşsal kifoz
Özellikle ergenlik döneminde sık görülür. Uzun süre öne eğilerek oturma, sırt ve gövde kaslarının yetersizliği ve duruş alışkanlıklarıyla ilişkilidir.
Omur kemiklerinde kalıcı şekil bozukluğu bulunmaz.
Scheuermann kifozu
Ergenlik döneminde ortaya çıkan yapısal bir kamburluk türüdür. Omurların ön bölümleri arka bölümlerine göre daha az büyür ve omur gövdeleri kama şeklini alır.
Kesin nedeni tam olarak bilinmemektedir. Genetik yatkınlık ve omurga büyüme plaklarındaki gelişim farklılıklarının rol oynadığı düşünülmektedir.
Doğumsal kifoz
Omurların anne karnındaki gelişimi sırasında meydana gelen oluşum veya ayrılma bozukluklarına bağlıdır.
Doğumsal kifoz erken yaşta ilerleyebilir ve omurilik üzerinde baskıya neden olabilir. Bu nedenle düzenli takip edilmesi gerekir.
Dejeneratif kifoz
Yaşlanmayla birlikte disklerin, eklemlerin ve omur kemiklerinin yıpranması sonucunda gelişebilir.
Bel ve sırt kaslarının zayıflaması, omurga dengesinin bozulması ve daha önce geçirilmiş ameliyatlar da eğriliğe katkıda bulunabilir.
Osteoporotik kırıklara bağlı kifoz
Kemik erimesi bulunan kişilerde omurların çökme kırıkları sonucunda sırt veya bel bölgesinde öne eğilme gelişebilir.
Birden fazla omurun çökmesi, kamburluğun artmasına ve boy kısalmasına yol açabilir.
Travmatik kifoz
Trafik kazası, yüksekten düşme veya omurga kırığı sonrasında omurganın yanlış pozisyonda kaynamasıyla oluşabilir.
Nöromusküler kifoz
Kas ve sinir sistemini etkileyen bazı hastalıklarda gövde kaslarının omurgayı dengeli biçimde destekleyememesi sonucunda ortaya çıkabilir.
Ameliyat sonrası kifoz
Daha önce geçirilen omurga ameliyatlarından sonra omurganın belirli bölgelerinde denge bozulabilir. Özellikle füzyonun üst veya alt seviyesinde yeni bir eğrilik gelişmesi mümkündür.
Kifozun Belirtileri Nelerdir?
Kifozun belirtileri eğriliğin nedenine, sertliğine ve derecesine göre değişir.
Sık görülen belirtiler şunlardır:
- Sırtta belirgin kamburluk
- Omuzların öne doğru düşmesi
- Başın gövdenin önünde durması
- Sırt veya bel ağrısı
- Uzun süre oturmakta veya ayakta durmakta zorlanma
- Sırt kaslarında çabuk yorulma
- Hamstring kaslarında gerginlik
- Omurgada hareket kısıtlılığı
- Duruş bozukluğu
- Kıyafetlerin vücutta dengesiz durması
İleri kifozda nadiren:
- Nefes darlığı
- Yürüme dengesinde bozulma
- Bacaklarda uyuşma
- Kas gücü kaybı
- İdrar veya dışkı kontrolünde değişiklik
görülebilir.
Nefes darlığı genellikle hafif veya orta dereceli kifozun ilk belirtisi değildir. Daha çok ileri ve ciddi göğüs kafesi deformitelerinde ortaya çıkabilir.
Hangi Belirtiler Acil Değerlendirme Gerektirir?
Aşağıdaki bulgular varsa omurga değerlendirmesi geciktirilmemelidir:
- Kamburluğun hızla artması
- Bacaklarda ilerleyen güç kaybı
- Yürüme veya denge bozukluğu
- İdrar ya da dışkı kontrolünde değişiklik
- Kasık ve makat çevresinde uyuşma
- Travma sonrasında başlayan deformite
- Gece uykudan uyandıran sürekli ağrı
- Ateş veya açıklanamayan kilo kaybı
- Osteoporoz bulunan hastada ani sırt ya da bel ağrısı
Bu belirtiler omurilik basısı, kırık, enfeksiyon veya tümör gibi farklı sorunlarla ilişkili olabilir.
Kifoz Nasıl Teşhis Edilir?
Kifoz tanısı yalnızca sırtın dışarıdan görünümüne göre konulmaz.
Değerlendirmede:
- Kamburluğun ne zaman fark edildiği
- Eğriliğin ilerleyip ilerlemediği
- Ağrı bulunup bulunmadığı
- Hastanın büyüme durumu
- Ailede omurga deformitesi öyküsü
- Daha önce geçirilen travma veya ameliyatlar
sorgulanır.
Fizik Muayenede Neler Değerlendirilir?
Muayene sırasında:
- Omurganın yandan görünümü
- Omuz ve pelvis dengesi
- Başın gövdeye göre konumu
- Eğriliğin esnekliği
- Bel ve sırt hareketleri
- Kas gücü
- Refleksler
- Bacaklardaki duyu
- Yürüme ve denge
- Hamstring gerginliği
kontrol edilir.
Hastadan öne eğilmesi ve ardından sırtını geriye doğru düzeltmesi istenebilir. Duruşsal kifoz genellikle bu hareketlerle düzelirken Scheuermann kifozu daha sert kalır.
Kifozda Röntgen Nasıl Çekilir?
Kifozun değerlendirilmesinde temel görüntüleme yöntemi ayakta çekilen tüm omurga röntgenidir.
Röntgenlerde:
- Kifozun derecesi
- Omurların şekli
- Omur gövdelerinde kamalaşma
- Disk aralıkları
- Omurga dengesi
- Eşlik eden skolyoz
- Doğumsal omur anomalileri
değerlendirilir.
Yatarak veya geriye doğru uzanma pozisyonunda çekilen görüntüler, eğriliğin ne kadar esnek olduğunu göstermeye yardımcı olabilir.
Kifoz Açısı Nasıl Ölçülür?
Kifozun derecesi yan omurga röntgeninde Cobb yöntemiyle ölçülür.
Ölçüm yapılırken:
- Eğriliğin üst sınırındaki omurun üst son plağı belirlenir.
- Eğriliğin alt sınırındaki omurun alt son plağı belirlenir.
- Bu son plaklara paralel çizgiler çizilir.
- Çizgiler veya çizgilere çizilen dikmeler arasındaki açı hesaplanır.
Torasik kifoz ölçümünde kullanılan omur seviyeleri merkeze ve görüntüleme tekniğine göre değişebilir. Bu nedenle farklı merkezlerde yapılan ölçümler arasında birkaç derecelik farklılık bulunabilir.
Tek bir ölçüm yerine aynı yöntemle çekilmiş seri röntgenlerin karşılaştırılması, eğriliğin ilerleyip ilerlemediğini değerlendirmek açısından daha değerlidir.
Normal Kifoz Açısı Kaç Derecedir?
Genç bireylerde torasik kifoz genel olarak yaklaşık 20-45 derece aralığında kabul edilir. Bununla birlikte normal değerler yaşa, cinsiyete ve ölçümde kullanılan omur seviyelerine göre değişebilir.
Yaş ilerledikçe torasik kifoz açısı doğal olarak artabilir. Bu nedenle:
- Çocuklar için 40 derecenin altı,
- Yetişkinler için 50 derecenin altı
şeklindeki kesin ve değişmez sınırlar her hasta için doğru değildir.
Açı, hastanın yaşı, omurga dengesi, eğriliğin esnekliği ve klinik şikâyetleriyle birlikte değerlendirilmelidir.
MR Ne Zaman Gerekir?
Her kifoz hastasında MR çekilmesi gerekmez.
MR şu durumlarda tercih edilebilir:
- Bacaklarda uyuşma veya güç kaybı
- Yürüme bozukluğu
- Omurilik basısı şüphesi
- Doğumsal omurga anomalisi
- Şiddetli veya atipik ağrı
- Hızla ilerleyen deformite
- Ameliyat planlaması
- Omurilik içinde eşlik eden bir anormallik şüphesi
MR; omurilik, sinirler, diskler ve diğer yumuşak dokular hakkında ayrıntılı bilgi sağlar.
Bilgisayarlı Tomografi Ne Zaman Kullanılır?
Bilgisayarlı tomografi, kemik yapıları röntgen ve MR’dan daha ayrıntılı gösterir.
Özellikle:
- Doğumsal omur anomalileri
- Karmaşık kemik deformiteleri
- Eski omurga kırıkları
- Kaynamama şüphesi
- Ameliyat öncesi vida planlaması
için kullanılabilir.
Radyasyon içerdiği için her hastada rutin olarak çekilmez.
Scheuermann Kifozu Nedir?
Scheuermann kifozu, çoğunlukla ergenlik döneminde ortaya çıkan sert ve yapısal bir omurga deformitesidir.
Bu hastalıkta hem omur gövdeleri hem de omurlar arasındaki diskler etkilenebilir. En sık sırt omurgasında görülür ancak sırt-bel geçiş bölgesini de tutabilir.
Scheuermann kifozunda tipik olarak:
- En az üç ardışık omurda,
- Her bir omurda en az 5 derece ön kamalaşma,
- Omur son plaklarında düzensizlik,
- Disk aralıklarında değişiklik,
- Schmorl nodları
görülebilir.
Üç ardışık omurda en az 5 derecelik kamalaşma klasik radyolojik ölçüttür. Ancak tanı yalnızca bu ölçüte göre konulmaz. Eğriliğin sertliği, klinik görünüm ve diğer röntgen bulguları da değerlendirilir.
Scheuermann Kifozunun Belirtileri
En sık görülen belirtiler:
- Ergenlik döneminde fark edilen sert kamburluk
- Dik durmakla düzelmeyen sırt eğriliği
- Sırtın orta bölümünde ağrı
- Uzun süre oturmak veya ayakta durmakla yorulma
- Hamstring kaslarında gerginlik
- Omuzların öne düşmesi
- Bel çukurunda artış
şeklindedir.
Belirtiler büyümenin hızlandığı dönemlerde daha belirgin olabilir.
Scheuermann Kifozu Duruş Bozukluğundan Nasıl Ayrılır?
Duruşsal kifozda hasta dik durduğunda veya sırtını geriye doğru esnettiğinde eğrilik büyük ölçüde düzelir.
Scheuermann kifozunda ise:
- Eğrilik daha serttir.
- Omur kemiklerinde kamalaşma vardır.
- Hasta kendisini dikleştirmeye çalışsa bile kamburluk tamamen düzelmez.
- Röntgende yapısal değişiklikler görülür.
Bu ayrım tedavi açısından önemlidir. Duruşsal kifozda korse veya cerrahi çoğunlukla gerekmezken Scheuermann kifozunda büyüme durumu ve açıya göre korse gündeme gelebilir.
Kifoz Tedavisi Nasıl Planlanır?
Tedavi yalnızca Cobb açısına göre belirlenmez.
Karar verilirken:
- Kifozun nedeni
- Eğriliğin derecesi
- Esnek veya sert olması
- Hastanın yaşı
- Kalan büyüme potansiyeli
- Eğriliğin ilerleyip ilerlemediği
- Ağrının şiddeti
- Omurga dengesi
- Nörolojik bulgular
- Günlük yaşam üzerindeki etkisi
birlikte değerlendirilir.
Hafif Kifoz Tedavisi
Hafif, esnek ve ilerlemeyen kifozlarda genellikle:
- Düzenli takip
- Duruş eğitimi
- Sırt ve karın kaslarını güçlendirme
- Omurga hareketliliğini koruyan egzersizler
- Hamstring germe egzersizleri
- Günlük yaşam düzenlemeleri
yeterli olabilir.
Egzersiz ağrıyı ve duruş kontrolünü iyileştirebilir. Ancak yapısal olarak kamalaşmış omurları tek başına yeniden normal şekline döndürmez.
Kifozda Egzersiz Ne Sağlar?
Uygun egzersiz programı:
- Sırt kaslarını güçlendirebilir.
- Duruş farkındalığını artırabilir.
- Omurga hareketliliğini koruyabilir.
- Hamstring gerginliğini azaltabilir.
- Ağrıyı kontrol etmeye yardımcı olabilir.
- Günlük işlevleri artırabilir.
Egzersizlerin kişiye özel planlanması gerekir. Ağrıya rağmen kontrolsüz ve zorlayıcı hareketler yapılmamalıdır.
Kifoz Korsesi Kimlerde Kullanılır?
Korse özellikle büyümesi devam eden Scheuermann kifozu hastalarında değerlendirilebilir.
Korseden daha fazla yarar beklenen hastalar genellikle:
- Büyümesi devam eden,
- Eğriliği orta derecede olan,
- Eğriliği tamamen sertleşmemiş,
- Takipte ilerleme gösteren
ergenlerdir.
Korse, iskelet gelişimi tamamlandıktan sonra omur kemiklerinin şeklini değiştirmede daha sınırlı etkiye sahiptir.
Korse tedavisinin başarısı:
- Doğru zamanda başlanmasına,
- Eğriliğin esnekliğine,
- Korsenin uygun hazırlanmasına,
- Günlük kullanım süresine,
- Hastanın tedaviye uyumuna
bağlıdır.
Korsenin türü ve günlük kullanım süresi omurga cerrahı tarafından belirlenmelidir.
Kifozda Ağrı Tedavisi
Ağrı bulunan hastalarda doktor değerlendirmesine göre:
- Kısa süreli ağrı kesici ilaçlar
- İltihap giderici ilaçlar
- Fizik tedavi
- Isı uygulamaları
- Aktivite düzenlemesi
- Kas güçlendirme programı
uygulanabilir.
Uzun süreli kontrolsüz ağrı kesici kullanımı uygun değildir.
Kifoz Ne Zaman Ameliyat Edilir?
Kifoz ameliyatı yalnızca dış görünüşe veya tek bir açı ölçümüne göre planlanmaz.
Cerrahi tedavi şu durumlarda değerlendirilebilir:
- Eğriliğin ilerlemeye devam etmesi
- İleri ve sert yapısal deformite
- Uygun ameliyatsız tedaviye rağmen devam eden ciddi ağrı
- Omurganın öne doğru dengesinin bozulması
- Nörolojik bulgular
- Omurilik basısı
- Ciddi günlük yaşam veya solunum etkilenmesi
- Hastanın yaşam kalitesini belirgin biçimde bozan deformite
Scheuermann kifozunda ameliyat daha çok yaklaşık 70-80 dereceyi aşan, ilerleyen ve belirgin şikâyete yol açan eğriliklerde gündeme gelir. Ancak bazı hastalarda daha küçük açılar ameliyat gerektirebilirken, şikâyeti bulunmayan daha büyük bir eğrilik takip edilebilir.
Bu nedenle açı tek başına ameliyat göstergesi değildir.
Kifoz Ameliyatı Öncesi Değerlendirme
Ameliyat öncesinde ayrıntılı hazırlık yapılır.
Ayakta tüm omurga röntgenleri
Eğriliğin derecesi, omurga dengesi ve ameliyatta sabitlenecek seviyeler değerlendirilir.
Esneklik grafileri
Eğriliğin ne kadar düzeltilebildiğini göstermek için geriye doğru esneme veya özel pozisyonlarda röntgen çekilebilir.
MR incelemesi
Omurilik, sinirler ve omurga kanalı değerlendirilir.
Gerektiğinde BT
Omur kemiklerinin yapısı ve vida yerleşimi planlanır.
Nörolojik muayene
Kas gücü, duyu, refleksler ve yürüme değerlendirilir.
Solunum değerlendirmesi
İleri göğüs kafesi deformitesi bulunan hastalarda solunum fonksiyon testleri gerekebilir.
Kan testleri ve anestezi değerlendirmesi
Hastanın ameliyata genel uygunluğu değerlendirilir.
İlaç ve sigara düzenlemesi
Kan sulandırıcı ilaçlar, kronik hastalık ilaçları ve sigara kullanımı ameliyat öncesinde ele alınır. Sigara, kemik kaynamasını ve yara iyileşmesini olumsuz etkileyebilir.
Kifoz Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Kifoz ameliyatı genel anestezi altında gerçekleştirilir. Günümüzde Scheuermann kifozunun cerrahi tedavisi çoğunlukla arkadan yapılan posterior yaklaşım ile uygulanır.
Ameliyat sırasında:
- Omurgaya pedikül vidaları yerleştirilir.
- Eğriliğin sert bölgelerinde kontrollü gevşetmeler yapılabilir.
- Omurga uygun ve güvenli ölçüde düzeltilir.
- Vidalar çubuklarla birbirine bağlanır.
- Füzyon sağlamak amacıyla kemik grefti yerleştirilir.
Amaç omurgayı tamamen dümdüz yapmak değildir. Aşırı düzeltme de omurga dengesini bozabilir. Hedef, dengeli ve güvenli bir düzeltme sağlamaktır.
Geçmişte bazı ağır eğriliklerde önden ve arkadan iki ayrı ameliyat uygulanmaktaydı. Günümüzde uygun hastaların önemli bir bölümünde yalnızca posterior yaklaşım yeterli olabilir.
Vertebral Füzyon Nedir?
Füzyon, düzeltilen omurların kemik greftleriyle birbirine kaynatılmasıdır.
Vidalar ve çubuklar, kemik kaynaması tamamlanana kadar omurgayı istenen pozisyonda tutar. Kalıcı stabiliteyi sağlayan esas yapı zaman içinde oluşan kemik füzyonudur.
Kifoz Ameliyatında Nöromonitörizasyon
Kifoz düzeltme ameliyatlarında omurilik ve sinir fonksiyonları ameliyat boyunca nöromonitörizasyonla izlenebilir.
Nöromonitörizasyon:
- Omurilik sinyallerindeki değişiklikleri erken fark etmeyi,
- Vida yerleşimi ve düzeltme sırasında güvenliği artırmayı,
- Gerekirse cerrahi manevraların değiştirilmesini
sağlar.
Bununla birlikte hiçbir teknoloji cerrahi riski tamamen ortadan kaldırmaz.
Kifoz Ameliyatı Sonrası Hastane Süreci
Ameliyat sonrasında:
- Ağrı kontrolü sağlanır.
- Dolaşım ve nörolojik muayeneler tekrarlanır.
- Solunum egzersizleri başlanır.
- Hasta genellikle erken dönemde ayağa kaldırılır.
- Yürüme mesafesi kademeli artırılır.
- Yara bakımı yapılır.
- Gerekli durumlarda kan sulandırıcı tedavi uygulanır.
Hastanede kalış süresi ameliyatın kapsamına ve hastanın genel durumuna göre değişir.
Kifoz ameliyatı sonrasında hastanın haftalarca tamamen hareketsiz kalması genellikle amaçlanmaz. Güvenli erken hareket, iyileşme sürecinin önemli bir parçasıdır.
Kifoz Ameliyatından Sonra Korse Kullanılır mı?
Modern vida ve çubuk sistemleriyle yapılan ameliyatların ardından her hastada korse kullanılması zorunlu değildir.
Korse kararı:
- Kemik kalitesi
- Sabitlemenin gücü
- Füzyon seviyeleri
- Hastanın yaşı
- Cerrahın tercihleri
göz önünde bulundurularak verilir.
Kifoz Ameliyatı Sonrası İyileşme
İyileşme süresi kişiden kişiye değişir.
Genel süreçte:
- İlk günlerde kontrollü ayağa kalkma ve yürüme başlanır.
- Günlük aktiviteler kademeli olarak artırılır.
- Okula veya masa başı çalışmaya dönüş hastanın durumuna göre planlanır.
- Ağır kaldırma ve zorlayıcı sporlar belirli bir süre sınırlandırılır.
- Kontrol röntgenleriyle omurga dizilimi ve füzyon takip edilir.
- Tam kemik kaynaması aylar sürebilir.
Spora dönüş yalnızca ağrının geçmesine göre belirlenmez. Kemik kaynaması, kas gücü ve omurganın kontrolü birlikte değerlendirilir.
Kifoz Ameliyatının Riskleri Nelerdir?
Her omurga ameliyatında olduğu gibi kifoz ameliyatında da bazı riskler vardır:
- Enfeksiyon
- Kanama
- Kan pıhtısı
- Sinir veya omurilik hasarı
- Duyu ya da güç kaybı
- Omurilik sıvısı kaçağı
- Solunum problemleri
- Vida veya çubukla ilgili sorunlar
- Kemiklerin kaynamaması
- Düzeltme kaybı
- Füzyonun üstünde veya altında yeni eğrilik
- Omuz veya gövde dengesizliği
- Yeniden ameliyat gereksinimi
Kabızlık, yorgunluk ve duygudurum değişiklikleri ameliyat sonrası iyileşme döneminde görülebilir ancak bunlar kifoz ameliyatına özgü ana cerrahi komplikasyonlar değildir.
Riskler; deformitenin derecesine, hastanın yaşına, eşlik eden hastalıklara ve ameliyatın kapsamına göre değişir.
Kifoz Ameliyatı Kamburluğu Tamamen Düzeltir mi?
Ameliyatla eğrilikte belirgin düzeltme sağlanabilir. Ancak omurgayı tamamen düz hâle getirmek hem gerekli değildir hem de her zaman güvenli değildir.
Cerrahinin hedefleri:
- Omurga dengesini düzeltmek
- Eğriliğin ilerlemesini durdurmak
- Ağrıyı azaltmak
- Sinir yapılarını korumak
- Hastanın karşıya dengeli bakmasını sağlamak
- Gövde görünümünü iyileştirmek
şeklindedir.
Düzeltme miktarı eğriliğin sertliğine ve omurga anatomisine göre kişiye özel belirlenir.
Kifozla Yaşarken Nelere Dikkat Edilmelidir?
Kifoz bulunan kişilerin:
- Düzenli egzersiz yapması
- Sırt ve karın kaslarını güçlendirmesi
- Uzun süre aynı pozisyonda kalmaması
- Çalışma masasını ergonomik düzenlemesi
- Aşırı kilo almaktan kaçınması
- Sigara kullanmaması
- Korse önerilmişse kullanım süresine uyması
- Kontrol muayenelerini aksatmaması
önerilir.
Kifoz hastalarının tamamen hareketsiz kalması veya her türlü ağırlık kaldırmaktan kaçınması gerekmez. Aktivite sınırları hastanın kifoz tipine, ağrısına ve tedavi aşamasına göre belirlenmelidir.
Bursa’da Kifoz Tedavisi
Bursa’da kifoz değerlendirilirken kamburluğun yalnızca dış görünümü değil; eğriliğin yapısal olup olmadığı, Cobb açısı, omurga dengesi, büyüme durumu ve ilerleme riski birlikte incelenmelidir.
Duruşsal kamburluk çoğunlukla egzersiz ve duruş eğitimiyle takip edilebilir. Büyümesi devam eden ve orta derecede Scheuermann kifozu bulunan ergenlerde korse tedavisi değerlendirilebilir.
İleri, sert, ilerleyen veya ciddi ağrı ve nörolojik sorun oluşturan kifozlarda cerrahi tedavi gündeme gelebilir. Cerrahi karar yalnızca röntgendeki açıya göre değil, hastanın genel klinik durumu ve omurga dengesi dikkate alınarak verilmelidir.
Sonuç
Kifoz tek bir hastalık değildir. Duruşsal kamburluktan Scheuermann kifozuna, osteoporotik omurga kırıklarından doğumsal deformitelere kadar farklı nedenlerle gelişebilir.
Tedavinin en önemli aşaması, kamburluğun esnek mi yapısal mı olduğunun ve ilerleme riskinin doğru belirlenmesidir. Her kifoz ameliyat gerektirmez. Hastaların önemli bir bölümü takip, egzersiz, fizik tedavi veya uygun dönemde korse tedavisiyle yönetilebilir.
Eğriliği ilerleyen, kalıcı ağrısı bulunan, omurga dengesi bozulan veya nörolojik bulgular gelişen hastalarda cerrahi seçenekler değerlendirilmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Kifoz ile kamburluk aynı şey midir?
Kamburluk günlük dilde kullanılan genel bir ifadedir. Kifoz ise sırt omurgasındaki öne eğriliğin tıbbi adıdır. Her kambur görünüm yapısal kifoz anlamına gelmez.
Kifoz egzersizle tamamen düzelir mi?
Duruşsal ve esnek kifoz egzersizle belirgin şekilde düzelebilir. Scheuermann kifozunda egzersiz ağrıyı ve duruş kontrolünü iyileştirebilir ancak omurlardaki yapısal kamalaşmayı tamamen ortadan kaldırmaz.
Scheuermann kifozu nedir?
Scheuermann kifozu, ergenlik döneminde ortaya çıkan yapısal bir kamburluktur. Klasik olarak en az üç ardışık omurda 5 derece veya daha fazla ön kamalaşma görülür.
Kifoz korsesi kaç derece eğrilikte kullanılır?
Korse kararı yalnızca dereceye göre verilmez. Hastanın büyümesinin devam etmesi, eğriliğin esnekliği ve ilerleme riski önemlidir. Genellikle orta dereceli Scheuermann kifozunda büyüme tamamlanmadan önce değerlendirilir.
Kifoz kaç derecede ameliyat edilir?
Kesin ve herkes için geçerli tek bir sınır yoktur. Scheuermann kifozunda yaklaşık 70-80 dereceyi aşan, ilerleyen, ciddi ağrıya veya denge bozukluğuna yol açan eğriliklerde ameliyat daha sık değerlendirilir.
Kifoz ameliyatı riskli midir?
Kifoz ameliyatı büyük bir omurga ameliyatıdır ve enfeksiyon, kanama, sinir hasarı, kaynamama ve implant sorunları gibi riskler taşır. Riskler ayrıntılı planlama, nöromonitörizasyon ve deneyimli cerrahi ekip ile azaltılabilir ancak tamamen ortadan kaldırılamaz.
Kifoz ameliyatından sonra hasta yürüyebilir mi?
Hastalar çoğunlukla ameliyattan sonraki erken günlerde kontrollü olarak ayağa kaldırılır ve yürütülür. Tam hareketsizlik genellikle önerilmez.
Kifoz ilerler mi?
Duruşsal kifoz genellikle yapısal olarak ilerlemez. Scheuermann, doğumsal, nöromusküler veya kırığa bağlı kifozlarda ilerleme görülebilir. Risk, büyüme durumu ve seri röntgenlerle değerlendirilir.
Kifoz nefes darlığı yapar mı?
Hafif ve orta dereceli kifoz genellikle nefes darlığı oluşturmaz. İleri ve göğüs kafesi hacmini etkileyen ciddi deformitelerde solunum kapasitesi azalabilir.
Kifoz ile skolyoz arasındaki fark nedir?
Kifoz, omurganın yandan bakıldığında öne doğru eğriliğinin artmasıdır. Skolyoz ise omurganın önden veya arkadan bakıldığında yana eğilmesi ve dönmesidir. Bazı hastalarda iki deformite birlikte bulunabilir.
